काठमाडौं । उडानका क्रममा आफूलाई जिम्मेवारविहीन बनाएको, एयरलाइन्सले बर्खास्त गरेको र मुल्याङ्कन कमिटीले अनुतिर्ण गरेको आरोप लगाउँदै नेपाल एयरलाइन्समा कार्यरत करार एयर होस्टेज आरती महर्जनले सोहि एयरलाइन्सका एक पाइलटलाई तनाव दिएकी छन् । उनले आफूमाथि एयरलाइन्सले गरेको सबै कारबाहीकोको आरोप वरिष्ठ क्याप्टेन अरविन्दराज पहारीलगायत अन्य क्याप्टेनहरुलाई समेत अनावश्यक आरोप लगाएकी हुन् । तर बर्खास्त र मूल्याङ्कनका सम्बन्धमा पाइलटको कुनै पनि संलग्नता भने रहँदैन । झण्डै ९ महिना अघि उडानका क्रममा आफूलाई पाइलटले जिम्मेवारी नदिएर अर्कैलाई जिम्मेवारी दिएको भन्दै उनी पाइलटको विरुद्धमा लागेकी हुन् ।

तर उडानका क्रममा हवाई सेफ्टीको लागि पाइपटले स्व निर्णय गर्न पाउँछन् । जसलाई जुन जिम्मेवारीमा सहज हुन्छ त्यही जिम्मेवारी दिन सक्छन् । तर क्याबिन क्रुमा भएको सामान्य विषयलाई लिएर एयर होस्टेज महर्जन पाइलट पहारीविरुद्ध खनिएकी छन् । सामान्यतया जहाजभित्र भएको कुरालाई सार्वजनिक गर्नु आचारसंहिता विपरीत मानिन्छ । तर एयरहोस्टेज महर्जनले जहाजको सामान्य विषयलाई प्रचारवाजी गर्नतर्फ लागेपछि नेपाल एयरलाइन्सकै छवीमाथि प्रश्न उठ्ने देखिएको छ ।

जहाजमा पाइलटले महर्जनलाई गाली गलौज र अपशब्द बोलेका होेइनन् । आफूले जहाज उडाउने भएकोले कम्फर्टेबल लाग्नेलाई जिम्मेवारी दिएका थिए । तर गत साउन ११ गते क्वालालम्पुर–काठमाडौं उडानका क्रममा आफूलाई जिम्मेवारी नदिएको विषयलाई महर्जनले ठूलो विषय बनाएकी छन् । उनले आफू अनुकूलका सञ्चार माध्यमलाई एकपक्षीय सूचना दिँदै हिडेकी छन् । यतिसम्म कि ती सञ्चार माध्यमले एक शब्द पाइलटलाई नसोधी र घटनाको गहिराईमै नपुगी त्यसलाई समाचार बनाएका छन् ।

उडानमा भएको सामान्य त्रुटीलाई ठूलो मुद्दा बनाउन खोज्दा नेपाली ध्वजाबाहन नेपाल एयरलाइन्सको राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय छवीमाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ । हाल नेपाललाई आइकाओले कालो सूचीमा समेत राखेको छ ।

के त्यो ठूलो घट्ना थियो ? वास्तवमा त्यो ठूलो विवाद वा घटना थिएन । तर अहिले जती ट्वीस्ट गरेर बाहिर ल्याइएको छ घटना त्यसको विपरीत छ । यदी त्यो घटना ठूलो थियो भने तत्कालै बाहिर किन आएन ? परिचारिकाले किन त्यसलाई यतिका समयसम्म लुकाईन ? यससँग जोडिएका अन्य तथ्यहरू फरक छन् । ती घटनाहरुलाई थाहा पाउने हो भने महर्जनले रिस पोखेको प्रस्ट हुन्छ । मुख्य विषय त महर्जनको करार अवधि नविकरण नभएपछि र बर्खास्तमा परेपछि उनी आक्रोसित बनेकी थिइन् । तर करार नवीकरणमा पहारीको कुनै संलग्नता छैन । नत बर्खास्तमा नै छ । उनी एक स्वतन्त्र पाइलट हुन् । उडानमा कुनै समस्या वा केहि भएमा सर्वप्रथम नेपाल बायु सेवा निगम र नागरिक उड्ययन प्राधिकरणलाई जानकारी गराउनुपर्छ । तर उनले प्राधिकरणलाई जानकारी गराएपछि पनि त्यसलाई प्रचारबाजी गर्न थालेकी छन् ।

के थियो घटना ?
गत साउन ११ गते मलेसियाबाट काठमाडौं उडानको कुरा हो । वरिष्ठ पाइलट विजय लामाको अनुरोधमा पहरीले महर्जनलाई उडानमा समावेश गराएका थिए । जहाजको सुरक्षित उडानको लागि असाधारण अवस्था बाहेक अन्य अवस्थामा ककपिटमा आइएफएस बाहेक अन्य क्याविन क्रुलाई पाइलटले नै जिम्मेवारी दिन सक्छन् । तर महर्जनले आफूलाई जिम्मेवार नदिएको विषयलाई दुव्र्यवहार बनाएकी छन् ।

लुक्ला उडानमा महर्जनको त्यो लापरबाही
महर्जनको लावरबाही कतिसम्म छ भन्ने थाहा पाउन १३ वर्ष अघिको एउटा उडानमा भएको घटनालाई फर्किएर हेर्दा प्रस्ट हुन्छ । त्यतिबेला नेपाल एयरलाइन्सको जहाज लुक्ला–काठमाडौं उडानमा थियो । जहाजका क्याप्टेन दिपेन्द्र प्रधान थिए । तर त्यतिबेला एयर होस्टेज महर्जन को पाइलटको सिटमा बसेकी थिइन् । उनी यो सिटमा बसिनन् मात्रै, उडान समेत गरिन् । तर कानुनतः त्यो सिटमा एयरहोस्टेज बस्नै पाइँदैन । हवाई सेफ्टीको हिसाबले यो ठूलो अपराध हो । उक्त घटनापछि उनलाई नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणले ६ महिनासम्म निलम्बन गरेको थियो । तर त्यति गर्दागर्दै पनि उनले पहँुचका आधारमा पुनः करारमा जागिर खाइन् ।

कार्य सम्पादनमा अनुतिर्ण परिचारिका
एयर होस्टेज मर्हजन कार्य सम्पादनमा अनुतिर्ण र अयोग्य परिचारिका हुन् । उनलाई नेपाल एयरलाइन्सको कार्य सम्पादन तथा मूल्याङ्कन कमिटीले अनुर्तिर्ण गरेको थियो । सो आधारमा पनि उनको नविकरण नभएको हो । तर सोहि विषयमा विरोध जनाउँदै यसअघि एयर होस्टेजको टोलीले उडान समेत रोकेका थिए । त्यतिबेला उडान रोक्दा नेपाल एयरलाइन्सलाई २ करोडको घाटा भएको थियो । उडान नै रोकेपछि उनको तीन वर्ष करार नविकरण भएको छ । तर केहि सञ्चार माध्यमले उडान रोकिएको कारण भने क्वालालम्पुर–काठमाडौं उडानको विषयलाई जोडेका छन् । यो नितान्त गलत हो ।

तर घटना भन्दा फरक ढंगले सानो विषयलाई ट्वीस्ट गर्दै महर्जन सञ्चार माध्यम खोज्दै भौतारिरहेकी छन् । उनले नेपाल एयरलाइन्सले आफूलाई कारबाही गरेको विषयलाई पाइलटसँग जोडेकी छन् । एउटा मुद्दालाई अर्कैतिर मोडेर पाइलटलाई दुःख दिन थालेपछि हाल पहारीलाई त्यो जनाका पाँच जना उडान सदस्यलाई प्राधिकरणले उडान रोक्न लगाएर आन्तरिक छानबीन कमिटी बनाएको छ । तर एयरओस्टेज महर्जनले सञ्चारमा माध्यममा अपवाह फैलाउँदै हिडेकी छन् । त्यसोको गर्दा पाइलटलाई अनावश्यक टर्चर र तनाव थपिँदा हवाई सुरक्षामा गम्भीर प्रश्न उठेको छ ।